Từ trong gian nhà, cột gỗ và cửa giấy bao lấy một khoảng vườn xanh. Những khối đá đứng giữa rêu, nền cát sáng uốn quanh chân đá, phía sau là các tầng cây được cắt tỉa mềm mại. Komyoin hấp dẫn ngay ở góc nhìn ấy: ngồi bên hiên cũng có thể thấy khu vườn thay đổi khi mắt chuyển từ khung cửa này sang khung cửa khác. Ngôi chùa nhỏ gần Tofukuji là một điểm ghé đáng cân nhắc nếu bạn thích ngắm vườn cùng những chi tiết kiến trúc xung quanh.
Komyoin ở đâu trong quần thể Tofukuji?
Komyoin — 光明院 là chùa nhánh của Tofukuji, ở phía đông nam Kyoto. Chùa được nhà sư Kinzan Myosho sáng lập năm 1391. Ngôi chùa cũng được gọi là “chùa rêu cầu vồng”, một biệt danh gắn với vẻ đẹp của rêu trong cảnh vườn.
Đừng nhầm Komyoin với Komyoji ở Nagaokakyo hoặc các chùa cùng tên ở tỉnh khác. Khi tra bản đồ, nhập thêm Tofukuji hoặc địa chỉ ở Honmachi để chọn đúng nơi. Komyoin có lối vào riêng; không nên mặc định vé tham quan các khu chính của Tofukuji đã bao gồm ngôi chùa này.
Những hoạt động và trải nghiệm tại Chùa Komyoin ở Tofukuji
Hashintei: đá đứng giữa rêu và cát trắng
Điểm nhấn của Komyoin là Hashintei — 波心庭, khu vườn cảnh khô do Shigemori Mirei thực hiện năm 1939. Nền cát trắng gợi biển, những mảng rêu ôm theo đường bờ mềm, còn các khối đá được đặt thành nhóm và những đường chéo.
Trong ảnh, nhiều viên đá cao và hẹp nhô lên từ nền xanh, tạo những điểm nhìn khác nhau ở gần hiên và phía xa. Rêu, cát và đá không chia thành ba dải tách biệt: mép cát lượn vào rêu, những khối đá vừa đứng trên nền cát vừa nối sang phần đồi xanh phía sau. Nhờ vậy, khoảng vườn có chiều sâu dù không cần một mặt hồ thật.
Cơ quan du lịch Kyoto giới thiệu các nhóm đá ba viên của vườn gắn với những bộ ba tượng Phật. Phần ý nghĩa này giúp hiểu thêm cách tạo cảnh; ngay cả khi chưa quen biểu tượng Phật giáo, sự khác biệt giữa các dáng đá và những mảng xanh vẫn rất dễ nhận ra.
Ngắm vườn từ phía trong nhà
Một nét đáng chú ý của Komyoin là mối liên hệ giữa nhà và vườn. Ở bức ảnh đầu bài, trần tối, cột gỗ và cửa giấy tạo thành khung, còn màu xanh ngoài hiên nổi lên rõ hơn. Trong ảnh nhìn dọc hành lang, khu vườn lại hiện ra rộng và thoáng, thấy cả mái ngói lẫn khoảng hiên chạy bên cạnh.
Đây là lý do một bức ảnh chụp riêng những khối đá chưa kể hết vẻ đẹp của nơi này. Khi ghé thăm, các vị trí được phép ngồi hoặc đứng trong nhà cũng là một phần của trải nghiệm. Giữ lối qua lại thông thoáng, không bước xuống rêu hay cát để tìm góc chụp và tuân theo hướng dẫn tại từng khu.
Cùng một tác giả, những khu vườn khác nhau
Hashintei ra đời cùng năm với các vườn quanh nhà Hojo của Tofukuji. Cả hai đều gắn với Shigemori Mirei, nhưng cách thể hiện khác nhau. Nếu ở vườn Hojo của Tofukuji bạn nhớ những ô đá xen rêu, Komyoin lại để lại hình ảnh đá đứng và những đường bờ cát uốn lượn.
Website chùa còn giới thiệu trà thất Ragetsuan — 蘿月庵, được dựng năm 1957, với các mô-típ mặt trăng trên cửa sổ, tường và cửa giấy. Khi tìm hiểu Komyoin, có thể xem kiến trúc và vườn như hai phần bổ sung cho nhau, thay vì chỉ chú ý đến những viên đá ngoài sân.
Muốn so sánh thêm một cách gợi cảnh bằng cát, hãy đọc Reiunin với khu vườn gợi mây. Hai điểm gần nhau nhưng có câu chuyện và điều kiện tham quan riêng.
Dành bao lâu và nên ghé cùng điểm nào?
Ocean gợi ý dành khoảng 30–45 phút cho Komyoin nếu mục đích chính là ngắm vườn và xem kiến trúc. Đây là gợi ý sắp xếp hành trình, không phải thời gian tham quan do chùa quy định.
Có thể ghép một khu chính của Tofukuji với Komyoin, rồi chừa khoảng nghỉ trước khi tiếp tục. Nếu thích những khu vườn nhỏ, Funda-in với vườn hạc rùa và cửa sổ tròn là một lựa chọn đọc cùng. Không nhất thiết ghé hết các chùa nhánh trong một buổi; dành đủ thời gian cho hai nơi thường dễ sắp xếp hơn một danh sách quá dài.
Ảnh trong bài ghi lại cảnh cây xanh vào tháng 4. Màu rêu, tán cây và ánh sáng thay đổi theo mùa, vì vậy hình ảnh không phải dự báo cảnh sắc vào đúng ngày bạn tới. Các hoạt động nghệ thuật tại chùa cũng có chương trình riêng; xem website chính thức khi cần thông tin cho chuyến đi cụ thể.
Đường đến Komyoin từ ga Kyoto
Địa chỉ: 15-809 Honmachi, Higashiyama-ku, Kyoto. Theo cơ quan du lịch tỉnh Kyoto, có thể đi bộ khoảng 5 phút từ ga Toba-kaido trên tuyến Keihan hoặc khoảng 10 phút từ ga Tofukuji trên tuyến JR Nara.
Từ ga Kyoto, tuyến JR Nara đến Tofukuji là cách đi dễ hình dung, sau đó tiếp tục đi bộ. Nếu xuất phát từ khu trung tâm dọc Keihan, có thể chọn ga Toba-kaido. Keihan không phải tuyến khởi hành ngay trong ga Kyoto; cần phân biệt hai cách đi khi xem bản đồ.
Đi nhẹ hành lý, kiểm tra vị trí lối vào và giữ khoảng thời gian riêng cho mỗi ngôi chùa. Mức phí, giờ đón khách, quy định chụp ảnh và các khu được vào có thể thay đổi; đối chiếu website chính thức của Komyoin trước chuyến đi thay vì dùng một lịch cũ cho mọi thời điểm.
Gần đó, Tentokuin với hoa cát cánh trên nền rêu giúp hình dung một khu vườn thiên về sắc hoa và lá theo mùa. Chùa có những đợt tham quan đặc biệt riêng, vì vậy nên xem lịch của Tentokuin trước khi ghép cùng Komyoin.
Nếu muốn xem thêm cách Shigemori Mirei dùng màu sỏi và đá, có thể đọc Ryoginan với Vườn Rồng và nền sỏi đỏ nâu. Những khu vườn ra đời năm 1964 đem đến cách tạo cảnh khác với Hashintei, bên cạnh một nhà Hojo cổ được xếp hạng Quốc bảo.
Nếu muốn xem nhiều vườn quanh Tofukuji, hãy chọn ít điểm để còn thời gian ngồi ngắm. Khi lập lịch Nhật từ Việt Nam, bạn có thể chuẩn bị hồ sơ và thủ tục visa du lịch Nhật Bản.
Trước chuyến đi, bạn có thể đang thắc mắc…
Komyoin có phải là Tofukuji không?
Komyoin là một chùa nhánh thuộc quần thể Tofukuji, có lối vào và điều kiện tham quan riêng. Không mặc định vé các khu chính Tofukuji đã bao gồm Komyoin.
Komyoin nổi tiếng vì điều gì?
Điểm nhấn là vườn Hashintei do Shigemori Mirei thực hiện năm 1939, kết hợp đá đứng, rêu và nền cát trắng, cùng những góc nhìn từ hiên nhà.
Đây có phải là khu vườn có hồ nước?
Hashintei được giới thiệu là vườn cảnh khô. Nền cát và cách đặt đá gợi hình ảnh biển, bờ và đảo mà không cần một hồ nước thật.
Từ ga Kyoto nên đi tuyến nào?
Có thể đi JR Nara đến ga Tofukuji rồi đi bộ khoảng 10 phút. Ga Toba-kaido trên tuyến Keihan là lựa chọn cho người xuất phát dọc Keihan.
Nên dành bao lâu cho Komyoin?
Ocean gợi ý khoảng 30–45 phút để ngắm vườn và kiến trúc. Đây là thời lượng tham khảo, không phải quy định của chùa.
Có thể ghép với những nơi nào?
Tofukuji, Funda-in và Reiunin là các điểm gần và cùng chủ đề vườn Nhật. Nên chọn số điểm vừa sức, dành thời gian và kiểm tra điều kiện riêng của từng nơi.
Nếu bạn đang chuẩn bị chuyến đi từ Việt Nam, có thể xem thêm giấy tờ và thủ tục xin visa du lịch Nhật Bản.
