Cổng gỗ Bokusenji nằm giữa những ngôi nhà phố. Qua khoảng cửa, lối đá dẫn vào sân có cây lớn che bóng; mái chính điện thấp thoáng phía sau. Bức ảnh mùa hè cho thấy một ngôi chùa nhỏ trong đời sống khu Sumizome. Khi mùa xuân đến, anh đào là điều khiến nơi này được nhớ đến nhiều hơn, cùng một truyền thuyết về bài thơ thương tiếc người đã khuất.
Bokusenji và tên gọi “chùa anh đào”
Bokusenji — 墨染寺 là chùa thuộc tông Nhật Liên ở quận Fushimi, Kyoto. Chùa còn được gọi là Sakura-dera, nghĩa là “chùa anh đào”, gắn với những cây hoa trong sân và câu chuyện về tên đất Sumizome.
Trong ảnh chụp tháng 7 năm 2024, cổng mái ngói đứng sát hai dãy nhà, phía trong là một khoảng sân xanh. Tấm biển chùa, cột gỗ, bảng thông báo và chiếc ghế bên tường làm lối vào có dáng vẻ gần gũi của một địa chỉ trong phố. Để nhận ra Bokusenji, nên tìm cả tên 墨染寺 trên bản đồ, bên cạnh địa chỉ 741 Sumizome-cho.
Với người đi qua ga Sumizome, đây có thể là một chặng ghé ngắn. Không gian nhỏ phù hợp để dừng lại, đọc câu chuyện về hoa và đi tiếp theo tuyến khu vực, thay vì dành cả buổi như ở một quần thể chùa lớn.
Những hoạt động và trải nghiệm tại Chùa Bokusenji
Bài thơ và sắc hoa màu mực
Theo truyền thuyết được JR Central giới thiệu, khi Fujiwara no Mototsune qua đời, thi sĩ Kamitsukeno no Mineo làm thơ gửi tới anh đào ở Fukakusa: nếu hoa có lòng, xin hãy nở trong màu mực để cùng chịu tang năm ấy. Người ta kể rằng hoa đã nở mang sắc mực nhạt.
Câu chuyện ấy trở thành một cách lý giải tên Sumizome, với ý nghĩa gợi đến màu áo nhuộm mực, và tên chùa Bokusenji. Hình ảnh hoa nhận lấy nỗi buồn của người làm thơ cũng khiến địa danh có thêm một lớp nghĩa, bên cạnh tên trên bản đồ.
Đây là truyền thuyết văn học được lưu truyền cùng ngôi chùa. Khi ngắm hoa, có thể nhớ tới câu thơ như một phần ký ức của vùng đất. Những cây trong vườn có màu và nhịp nở riêng; câu chuyện màu mực không phải dự báo về sắc hoa của từng mùa.
Một khoảng xuân ở Sumizome
Trang giới thiệu của dự án du lịch thành phố Kyoto nhắc đến nhiều giống anh đào ở Bokusenji, gồm Somei Yoshino, anh đào kép và Gyoiko. Vì vậy, cảnh sân có thể đổi theo thời điểm trong mùa xuân, khi cây này nở trước và cây khác tiếp nối.
Gợi ý của Ocean là giữ lịch ghé vừa phải, có khoảng linh hoạt để đi chậm trong sân. Thời tiết từng năm ảnh hưởng tới hoa; một ngày cố định không bảo đảm gặp đúng lúc nở đẹp. Ngoài mùa hoa, ảnh lối vào trong bài cho thấy vẫn có thể tìm hiểu cổng chùa, tên gọi và câu chuyện của khu phố.
Khi có nhiều người cùng ngắm hoa, hãy đứng gọn sang bên, nhường lối tới chính điện và giữ nguyên các cành thấp. Muốn chụp người hoặc nghi thức, nên hỏi trước. Những hoạt động đặc biệt theo mùa cần đối chiếu thông báo riêng của chùa, không xem là phần luôn có trong mọi chuyến ghé.
Từ câu chuyện cổ đến chiếc bồn đá
Tư liệu của thành phố giới thiệu Bokusenji có tiền thân gắn với Joganji thời Heian. Sau giai đoạn suy tàn, chùa được phục hưng vào thời Azuchi–Momoyama với sự hỗ trợ của Toyotomi Hideyoshi và vị tăng Nisshu; tên Bokusen-oji từng được sử dụng trong lịch sử.
Một chi tiết khác được JR Central nhắc đến là bồn đá rửa tay do diễn viên kabuki Nakamura Utaemon đời thứ hai hiến tặng. Nó đưa câu chuyện của chùa sang một mối liên hệ khác, giữa tín ngưỡng, thơ và sân khấu truyền thống.
Trong một chặng dừng ngắn, những đồ vật nhỏ như vậy dễ bị bỏ qua khi mọi sự chú ý dồn vào hoa. Có thể dành thêm ít phút đọc biển và nhìn các chi tiết quanh sân; việc tìm hiểu nội thất hay vật thờ cần theo hướng dẫn của chùa.
Bokusenji đọc khác tên ga Sumizome
Địa chỉ: 741 Sumizome-cho, Fushimi-ku, Kyoto. JR Central hướng dẫn đi bộ khoảng 3 phút từ ga Sumizome trên tuyến Keihan. Đây là một chặng cuối ngắn để ghép với hành trình trong khu Fukakusa.
Hai chữ 墨染 trong tên ga được đọc là Sumizome, còn trong tên chùa 墨染寺 được đọc là Bokusenji. Biết cả hai cách đọc sẽ giúp việc tìm đường và hỏi vị trí dễ hơn.
Ocean gợi ý khoảng 20–30 phút cho sân chùa và câu chuyện tên gọi, chưa tính thời gian đi từ ga; có thể lâu hơn khi ngắm hoa. Người cần hỗ trợ tiếp cận nên hỏi trước về lối đi phù hợp và phần tham quan có thể bố trí.
Có thể đối chiếu vị trí qua hướng dẫn Bokusenji của JR Central. Lịch có hoạt động đặc biệt hoặc đoàn đông nên liên hệ trước, để chuyến ghé phù hợp với sinh hoạt của chùa.
Ghép với Fujinomori và tuyến Momoyama
Đền Fujinomori là lựa chọn gần tuyến Sumizome, với câu chuyện về ngựa và kiến trúc đền Shinto. Một chặng chùa nhỏ và một khu đền rộng hơn tạo nên lịch đi có nhịp thay đổi, nhưng vẫn cần tính thời gian đi giữa hai nơi.
Kaihoji phù hợp khi muốn tiếp tục về phía Momoyama để tìm hiểu tranh Jakuchu, khu đất gắn với gia đình Date và truyền thống ẩm thực Phổ trà. Nếu muốn dùng bữa hoặc xem nội thất, hãy sắp xếp riêng với nhà chùa.
Với phần lịch dành cho Fushimi Momoyama, có thể nối tới đền Gokonomiya. Gợi ý là chọn một tuyến theo các ga Keihan, có điểm nghỉ giữa đường, thay vì cố ghé hết những địa chỉ nhỏ trong cùng một buổi.
Muốn gặp hoa ở Bokusenji, hãy dành lịch Fushimi một khoảng linh hoạt thay vì chỉ một giờ cố định. Khi chuẩn bị từ Việt Nam, bạn có thể xem hồ sơ và thủ tục visa du lịch Nhật Bản cho chuyến Nhật.
Trước chuyến đi, bạn có thể đang thắc mắc…
Bokusenji và Sumizome có liên quan thế nào?
Tên chùa và tên khu vực cùng dùng chữ 墨染, gắn với truyền thuyết anh đào màu mực. Tên chùa đọc là Bokusenji, tên ga đọc là Sumizome.
Anh đào màu mực có phải dữ kiện lịch sử đã được chứng minh không?
Đó là truyền thuyết văn học về bài thơ tưởng niệm Fujiwara no Mototsune, được lưu truyền cùng tên chùa và khu vực.
Đi từ ga nào thuận tiện?
Ga Sumizome trên tuyến Keihan, rồi đi bộ khoảng 3 phút theo hướng dẫn của JR Central.
Nên dành bao lâu ở Bokusenji?
Ocean gợi ý 20–30 phút cho sân chùa và câu chuyện tên gọi, có thể lâu hơn vào mùa ngắm hoa.
Có thể ghép với điểm nào?
Fujinomori, Kaihoji và Gokonomiya là những gợi ý theo tuyến khu vực; hãy tính riêng chặng đi giữa các nơi.
Nếu bạn đang chuẩn bị chuyến đi từ Việt Nam, có thể xem thêm giấy tờ và thủ tục xin visa du lịch Nhật Bản.
