Mái ngói lớn của chính điện Kondo trải ngang trước hàng cây, còn tháp năm tầng vươn cao với những lớp mái nhỏ dần. Daigoji có khoảng sân rộng, những gian gỗ và cả một phần núi phía sau. Một chuyến ghé có thể chỉ dừng ở khu chùa dưới chân núi, bên kiến trúc cổ và vườn Sanboin; cũng có thể là buổi đi bộ dài lên Kami-Daigo. Hai cách đi ấy cần thời gian và sự chuẩn bị khác nhau.
Hiểu hai khu chùa trước khi chọn đường
Daigoji — 醍醐寺 nằm ở phía đông nam Kyoto, thuộc quận Fushimi. Chùa có nguồn gốc từ năm 874, gắn với nhà sư Shobo, còn được gọi là Rigen Daishi. Daigoji là tổ đình của nhánh Daigo thuộc Phật giáo Chân Ngôn tông, và nằm trong quần thể Di sản thế giới các công trình lịch sử cố đô Kyoto được ghi danh năm 1994.
Shimo-Daigo là phần dưới chân núi, gồm khu điện tháp Garan, Sanboin và Reihokan. Kami-Daigo nằm trên núi, là nơi khởi đầu của chùa. Chỉ nghe tên “Daigoji” rồi dành một giờ cho toàn bộ khuôn viên sẽ khó phù hợp: riêng tuyến núi đã là một chặng đi bộ khác.
Với lần đầu, Ocean gợi ý tập trung ở khu dưới. Cách này dành được thời gian cho tháp, chính điện và Sanboin, có khoảng nghỉ giữa các khu thay vì liên tục nhìn đồng hồ.
Những hoạt động và trải nghiệm tại Chùa Daigoji
Tháp năm tầng và mái điện Kondo
Trong khu Garan, tháp gỗ năm tầng và chính điện Kondo đều được xếp hạng Quốc bảo. Theo tư liệu của chùa, tháp hoàn thành năm 951, cao khoảng 38 m, là công trình gỗ cổ nhất còn lại trong tỉnh Kyoto.
Năm lớp mái nhô ra tạo những khoảng tối sâu dưới hệ con sơn. Trên đỉnh là trụ kim loại dài, khiến phần ngọn thanh hơn phần thân gỗ. Bức ảnh trong bài cho thấy toàn bộ dáng tháp từ nền sân đến đỉnh; đây là công trình ở khu dưới, không cần leo lên Kami-Daigo để thấy.
Chính điện Kondo có mái rộng và hàng cột mở ra trước sân. Việc chuyển công trình từ Yuasa ở Wakayama được lên kế hoạch theo lệnh Toyotomi Hideyoshi, rồi hoàn tất năm 1600, dưới thời Hideyori. Tượng thờ chính là Yakushi Nyorai, Phật Dược Sư. Mỗi công trình có niên đại riêng; năm 874 là mốc nguồn gốc chùa, không phải tuổi của tất cả các tòa nhà.
Những tác phẩm bên trong là một phần di sản tôn giáo. Quyền tiếp cận nội thất và chụp ảnh cần theo biển hướng dẫn tại từng nơi; không mặc định rằng vé vào khuôn viên đồng nghĩa được vào mọi gian điện.
Sanboin và dấu ấn một cuộc ngắm hoa
Sanboin được lập năm 1115, từng là nơi ở của các vị trụ trì Daigoji. Diện mạo nổi bật về sau gắn với đợt chỉnh trang cuối thế kỷ XVI và cuộc ngắm hoa của Toyotomi Hideyoshi năm 1598.
Hồ sơ của chùa ghi Hideyoshi trực tiếp đưa ra thiết kế cơ bản cho khu vườn. Đá, hồ, đảo nhỏ và cây được sắp đặt để nhìn từ phía các gian nhà. Không cần nhớ hết tên từng hòn đá để nhận ra sự khác biệt với sân tháp: ở đây cảnh vườn gần hơn, các chi tiết nối với mái hiên và khung cửa.
Omote-Shoin, gian nhà hướng ra vườn, là Quốc bảo và mang đặc trưng kiến trúc thời Momoyama. Sanboin cũng có cổng Karamon nổi tiếng. Ảnh trong bài là lối vào một công trình của Sanboin, không phải ảnh toàn cảnh khu vườn hay cổng Karamon.
Trong không gian có chiếu và đồ trang trí, hãy theo lối dành cho khách, cất giày ở nơi được chỉ dẫn và tôn trọng giới hạn chụp ảnh. Phần tham quan thông thường và phần xem riêng có thể khác nhau; nên chọn khu muốn ghé trước khi mua vé.
Hồ Bentendo, hoa xuân và lá thu
Sau các điện tháp của khu dưới còn có Bentendo, điện màu đỏ bên hồ, thờ Benzaiten, vị thần gắn với nghệ thuật và tri thức. Mặt nước cùng cây quanh bờ tạo một cảnh khác với khoảng sân rộng trước Kondo.
Daigoji được biết đến với hoa anh đào mùa xuân và lá đổi màu mùa thu. Cuộc ngắm hoa năm 1598 của Hideyoshi là một phần trong câu chuyện mùa xuân của chùa, chứ không có nghĩa mọi cây thấy hôm nay đều được trồng từ thời ấy.
Vào ngày cây chưa có hoa hoặc lá đã rụng, đường nét kiến trúc vẫn là lý do để ghé. Ba ảnh trong bài chụp cuối tháng 12 năm 2010, cho thấy một Daigoji không dựa vào khung cảnh hoa nở. Nếu muốn chụp bên hồ, nên chừa lối đi và dừng ở phần bờ được phép tiếp cận.
Kami-Daigo là một chuyến đi bộ lên núi
Website của chùa mô tả chặng lên Kami-Daigo mất khoảng 60 phút đi bộ theo đường núi. Đây là thời gian cho chặng lên tham khảo, chưa tính đường xuống, nghỉ chân và xem các công trình.
Phần núi gắn với nguồn gốc tu hành của Daigoji và tuyến thực hành Shugendo. Câu chuyện nguồn nước Daigo-sui cũng thuộc lịch sử tín ngưỡng của nơi này. Với du khách, điều cần phân biệt trước hết là đường núi khác với lối dạo quanh điện tháp ở dưới.
Nếu chọn tuyến này, cần giày bám tốt, nước uống, sức đi bộ và thời gian quay về phù hợp. Người đi cùng trẻ nhỏ, người hạn chế vận động hoặc chỉ có một buổi ngắn có thể tập trung khu dưới. Thông tin tiếp cận đường núi và các phần tham quan nên đối chiếu riêng với chùa khi sắp xếp chuyến đi.
Đi từ ga Daigo và dành thời gian thế nào?
Địa chỉ: 22 Daigo Higashi-oji-cho, Fushimi-ku, Kyoto. Theo JNTO, từ ga Kyoto có thể đi JR đến Yamashina, chuyển sang tuyến tàu điện ngầm Tozai, xuống ga Daigo rồi đi bộ khoảng 13 phút. Nên tính cả thời gian đổi tuyến và đi từ ga, thay vì chỉ nhìn số phút trên tàu.
Ocean gợi ý 2–3 giờ cho khu dưới, hoặc nửa ngày khi muốn nghỉ thong thả, xem thêm hiện vật tại Reihokan và đọc kỹ các phần giới thiệu. Reihokan là khu lưu giữ, giới thiệu tượng, tranh, đồ thủ công và tư liệu của chùa; nội dung trưng bày cần xem theo chương trình phù hợp.
Vé và phạm vi tham quan được chia theo khu, có thể thay đổi theo mùa hoặc chương trình xem riêng. Xem sơ đồ và giới thiệu các khu của Daigoji để chọn lộ trình. Người dùng xe lăn hoặc xe đẩy nên hỏi về lối tiếp cận, bậc và mặt đường tại đúng khu định ghé.
Daigoji cùng thuộc Fushimi nhưng cách khu đền Gokonomiya ở Momoyama một chặng di chuyển riêng. Nếu muốn tiếp nối câu chuyện Hideyoshi, có thể dành buổi khác cho Fushimi Momoyama; hai tháp mô phỏng năm 1964 ở đó khác hẳn tháp cổ Daigoji.
Fushimi Inari lại gắn với đường torii lên núi Inari. Nếu đã chọn leo Kami-Daigo, nên cân nhắc sức đi bộ trước khi ghép thêm một tuyến núi trong cùng ngày.
Trên tuyến Tozai, Zuishinin ở vùng Ono, Yamashina là một điểm ghé có vườn rêu và các câu chuyện về Ono no Komachi. Chùa ở địa chỉ riêng, khác với các khu của Daigoji; cần cộng thêm chặng di chuyển và khoảng 45–60 phút theo gợi ý Ocean.
Muốn ghé thêm vườn ở Yamashina, có thể tìm hiểu Kajuji và hồ Himuro gần ga Ono. Chùa có tuyến đi riêng và Ocean gợi ý 45–60 phút; nên bố trí rộng thời gian nếu đã chọn xem Sanboin hoặc leo Kami-Daigo.
Nếu muốn theo tiếp câu chuyện phía sau tháp năm tầng, có thể dành một chặng riêng tới lăng Thiên hoàng Daigo ở Daigo Furumichi-chō.
Daigoji cần một quỹ thời gian khác nếu bạn chọn lên núi. Hãy xác định phạm vi ngày Kyoto trước, rồi chuẩn bị hồ sơ và thủ tục visa du lịch Nhật Bản cho hành trình Nhật từ Việt Nam.
Trước chuyến đi, bạn có thể đang thắc mắc…
Daigoji có cần leo núi mới tham quan được không?
Không cần leo núi để xem tháp năm tầng, Kondo và Sanboin ở khu dưới Shimo-Daigo. Kami-Daigo là phần trên núi, cần một chặng đi bộ và thời gian riêng.
Tháp năm tầng có từ khi nào?
Theo tư liệu chính thức của chùa, tháp hoàn thành năm 951, cao khoảng 38 m và là công trình gỗ cổ nhất còn lại trong tỉnh Kyoto.
Sanboin có phải một chùa ở địa chỉ khác không?
Sanboin nằm trong quần thể Daigoji ở khu dưới. Nơi đây từng là chỗ ở của các vị trụ trì, nổi tiếng với kiến trúc và khu vườn gắn với Hideyoshi.
Nên dành bao lâu cho Daigoji?
Ocean gợi ý 2–3 giờ cho khu dưới, nửa ngày khi muốn xem thêm và nghỉ thong thả. Chặng Kami-Daigo cần tính riêng cả đường lên, xuống và nghỉ.
Đến Daigoji bằng ga nào?
Ga Daigo trên tuyến tàu điện ngầm Tozai; JNTO hướng dẫn đi bộ khoảng 13 phút từ ga tới chùa. Từ ga Kyoto có thể chuyển tuyến tại Yamashina.
Nếu bạn đang chuẩn bị chuyến đi từ Việt Nam, có thể xem thêm giấy tờ và thủ tục xin visa du lịch Nhật Bản.
